आज बुद्ध जयन्ती

आदर्श समाज सम्वाददाता
वैशाख १७, २०७५

काठमाडौँ, १७ वैशाख ।प्रत्येक वर्ष वैशाख शुक्ल पूणिर्माका दिन मनाइने बुद्ध जयन्ती आज देशभर विविध कार्यक्रम आयोजना गरी मनाइँदैछ ।

एशियाका तारा गौतम बुद्धको जन्म, बुद्धत्व प्राप्ति र महापरिनिर्वाण प्राप्ति वैशाख शुक्ल पूणिर्माकै दिन भएकाले यस दिनलाई बौद्ध धर्मावलम्बीले त्रिसंयोग दिवसका नामले महत्वपूर्ण दिनका रुपमा लिने गर्छन् ।

नेपालको लुम्बिनीमा इसापूर्व ५६३ अर्थात् आजभन्दा करीब दुर्इ ६०० वर्षअघि सिर्द्धार्थ गौतम राजा शुद्धोधन र रानी मायादेवीको सुपुत्रका रुपमा जन्मी २९ वर्षका उमेरमा दरबार त्यागी ज्ञानको खोजीमा लागे । छ वर्षको तपस्यापछि ३५ वर्षका उमेरमा इसापूर्व ५२८ मा भारतको बौद्धगयामा बुद्धत्व प्राप्ति भयो । यसपछि बुद्धका रुपमा उनले विश्व प्रसिद्धि पाए । छत्तीस वर्षका उमेरमा सारनाथमा उनले पहिलो पटक पाँच शिष्यलाई प्रवचन गर्नुभएको थियो जसलाई  ‘धर्मचक्र प्रवर्त्तन’ भनिन्छ ।

‘सारनाथमा चार आर्य सत्यका विषयमा बुद्धले पहिलो प्रवचन गरे, जसमा संसार दुःखै दुःखले व्याप्त छ, दुःखको कारण छ, दुःखको अन्त्य हुनसक्छ र दुःखको अन्त्यका उपाय वा मार्ग पनि छन् भन्ने विषय थियो,’ बौद्धनाथ क्षेत्र विकास समितिका पूर्वअध्यक्ष सम्पूर्णकुमार लामाले बताए ।

बौद्ध दर्शनका प्रा शान्तरत्न बज्राचार्य भगवान् बुद्धले बुद्धत्व (ज्ञान) प्राप्त गरेको मुख्य कुरा चार आर्य सत्य रहेको बताउँछन् । ‘भव तृष्णा, विभव तृष्णा र काम तृष्णाका कारणले दुःखको उत्पत्ति हुन्छ, त्यसको निरोधका लागि निर्वाण प्राप्त गर्नुपर्छ, दुःखलाई नाश गर्न तृष्णा क्षय गर्ने आठ वटा मार्ग (आर्य अष्टाङ्गिक मार्ग) छन् भनी बुद्धले ज्ञान दिनुभएको छ,’ उनले भने ।

राष्ट्रिय विभूति गौतम बुद्धले बताएको आर्य अष्टागिक मार्गमा सम्यक दृष्टि, सम्यक संकल्प, सम्यक वचन, सम्यक कर्म, सम्यक जीविका, सम्यक व्यायाम, सम्यक स्मृति र सम्यक समाधि (प्रज्ञा, शील र समाधि) पर्छन् । यसैगरी पञ्चशीलमा चोरी नगर्नू, झुठो नबोल्नु, यौन व्यभिचार नगर्नू, मद्यपान नगर्नु र हिंसा नगर्नू रहेका छन् । हिन्दूदर्शनले बुद्धलाई विष्णु भगवान्को नवौँ अवतार मान्दछ । यसैकारण वैशाख शुक्ल पूणिर्मामा हिन्दू र बौद्ध दुवै धर्मावलम्बीले बुद्धलाई पूजा गरी बुद्धजयन्ती मनाउँछन् ।

यस वर्ष दुर्इ हजार ५६२ औँ बुद्ध जयन्तीमा रुपन्देहीको लुम्बिनी, काभे्रपलाञ्चोकको नमोबुद्ध, काठमाडौँको बौद्ध, स्वयम्भू, चाबहिलस्थित चारुमती विहारलगायत बौद्ध बिहार, गुम्बा, स्तूप, चैत्यमा बुद्ध मूर्तिसहित शोभायात्रा र शान्ति पदयात्रा निकालिन्छ ।

यस अवसरमा देशका विभिन्न स्थानमा बुद्धको मूर्ति र अस्थि धातुसहित प्रभातफेरी एवम् शोभायात्रा निकालिन्छ । प्रभातफेरी र शोभा यात्रामा ‘बुद्धम् शरणम् गच्छामि, ‘धम्मम् शरणम् गच्छामि’ र ‘स‹म् शरणम् गच्छामि’ को नारा लगाइन्छ । यस अवसरमा सरकारले आज सार्वजनिक बिदा दिएको छ ।

Related News

सम्बन्धित समाचार

  • पृथ्वीराजमार्गको विकल्प त्रिशूली करिडोर

    आदर्श समाज सम्वाददाता श्रावण २२, २०७९
    कुरिनटार । साँघुरो सडक, गाडीको अत्यधिक चाप अनि बर्खाको बेला पहिरोले पु¥याउने क्षति । मुलुकभरका धेरैजसो सडकको यही दुर्दशाले दिनहुँ…
  • प्रधानसम्पादक बास्तोला सम्मानित

    आदर्श समाज सम्वाददाता श्रावण २२, २०७९
    पोखरा । आदर्श समाज राष्ट्रिय दैनिकका प्रधानसम्पादक कृष्णप्रसाद बास्तोला राष्ट्रिय नागरिक पत्रकारिता सम्मान–२०७९ द्वारा सम्मानित भएका छन् । काठमाडौंमा शनिबार…
  • बगनासकालीको वार्षिक समीक्षा

    आदर्श समाज सम्वाददाता श्रावण १९, २०७९
    पाल्पा । बगनासकाली गाउँपालिकाको वार्षिक प्रगति समीक्षा कार्यक्रम भएको छ । गाउँपालिकाको नियमित वार्षिक कार्यसूचीअनुसार गाउँसभा सदस्य, कर्मचारी, सञ्चारकर्मीको सहभागितामा…
  • करेन्ट लागेर ससुरा–बुहारीसहित ३ जनाको मृत्यु

    रासस श्रावण १९, २०७९
    राजविराज । सप्तरीमा बुधबार करेन्ट लागेर ससुरा–बुहारीसहित तीन जनाको मृत्यु भएको छ । कञ्चनरुप नगरपालिकामा गए राति करेन्ट लागेर दुई…
  • चुनाव मिति आज तोकिने

    आदर्श समाज सम्वाददाता श्रावण १९, २०७९
    पोखरा । प्रदेश तथा प्रतिनिधिसभाको चुनावको मिति कहिले तोकिएला भन्ने चासो बिहीबारदेखि मेटिने भएको छ । बिहीबार बस्ने मन्त्रिपरिषद् बैठकले…

hero news full width